İNTERNET NASIL ÇALIŞIYOR?

Ekrana dokunup bir siteye girdiğinizde arkada dönen mekanizmayı bilseniz, o birkaç milisaniyelik yükleme süresine şükredersiniz. Mesleğim gereği günümün büyük kısmı ağ paketlerini incelemekle, bu trafiği izlemekle geçiyor. Dışarıdan bakınca "tıkladım açıldı" gibi duran şey, aslında insanlık tarihinin en karmaşık mühendislik harikası.
DNS Mekanizması
    Arama çubuğuna bir web adresi yazıyorsunuz ama internet altyapısı harflerden anlamaz. Arka planda sizin cihazınızDNS (Domain Name System) denilen küresel rehbere koşar. "Bana bu sitenin A Kaydını ver, adresi kaç?" der.
    Önce bilgisayarınız kendi önbelleğine bakar, bulamazsa internet servis sağlayıcınızın DNS sunucusuna fırlatır. O da bilmiyorsa Root (Kök) ve TLD sunucularını gezerek milisaniyeler içinde size o sitenin IP adresini (örneğin 94.199.201.8 (bu www.aybaryazilim.com.tr'nin ip adresidir.)) getirir. Cihazınız artık nereye gideceğini biliyordur.
BGP ve Deniz Altı Kabloları IP bulundu, peki o sunucuya giden veri yolu nasıl seçiliyor? İnternet, devasa şirketlerin ve telekom operatörlerinin yönettiği "Otonom Sistemler" ağından oluşur. Paketlerinin hangi deniz altı fiber kablosundan geçeceğini, hangi kıtaya uğrayacağını BGP (Border Gateway Protocol) belirler. BGP, verinin anlık trafiğe göre hedefe gitmesini sağlayan küresel bir otoban navigasyonudur.
Cihazların El Sıkışması: TCP 3-Way Handshake Veri paldır küldür yola çıkmaz. İki cihaz önce tanışmak zorundadır. Burada TCP protokolü devreye girer ve 3 aşamalı bir el sıkışma yapılır:
    1.    SYN:Sizin cihazınız sunucuya "Sana bağlanmak istiyorum" paketi atar.
    2.    SYN-ACK: Sunucu "İsteğini aldım, ben hazırım sen hazır mısın?" yanıtı döner.
    3.    ACK: Cihazınız"Tamamdır, veri akışını başlatıyorum" der.
    Bu el sıkışma bittiği an bağlantı kurulur.
TLS 1.3
    Adres çubuğundaki kilit simgesini bilirsiniz, işte o işin en kritik kısmı. Eskiden veriler açık giderdi, aynı Wi-Fi’daki biri Man-in-the-Middle (Ortadaki Adam) saldırısıyla ne yazdığını şak diye okurdu.    ,
    Bugün HTTPS protokolü sayesinde devreye TLS 1.3 şifrelemesi giriyor. Cihazınızla sunucu, aradaki kimsenin göremediği Diffie-Hellman anahtar değişimiyle ortak bir şifre kilit mekanizması oluşturur. Veri yolda paketlere bölünüp giderken tamamen kırılması imkansız bir şifreyle zırhlanır. Biri kabloyu dinlese bile eline geçen tek şey anlamsız veri yığını olur.
    Siz ekrana dokunduğunuz an, DNS ile adres bulunuyor, BGP ile okyanus altı rota çiziliyor, TCP ile el sıkışılıyor ve TLS ile şifrelenip ekrana render ediliyor. Tüm bu devasa organizasyon topu topu 100 milisaniyede bitiyor. Bir sonraki yazımızda görüşmek üzere. Kalın sağlıcakla..